ایران آینده
در افق چشم انداز
شناسنامه کتاب
عنوان: ایران آینده، در
افق چشم انداز
نویسندگان: دکتر محسن
رضائی میرقائد، دکتر علی مبینی دهکردی
ویرایش ادبی: منصور مدرسی
طرح جلد: حمید مصدق
ناظر چاپ: علی فرازنده
خالدی
لیتوگرافی، چاپ، و صحافی:
وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان چاپ و انتشارات
چاپ اول: زمستان 1385
شمارگان: 2200
حجم کتاب: 662 صفحه
قیمت: 66000 ریال
سایت:
www.ppoir.com
مراکز پخش
میدان حسن آباد
– خ امام خمینی – نبش خ شهید میردامادی
تلفن: 66706842- 66700153
نشر کارنامه –
خ شهید باهنر ( نیاوران) – روبروی کامرانیه شمالی – شهر کتاب
تلفن: 22285964
فهرست تفصیلی مطالب
پیش
گفتار
مقدمه
فصل
اول: مبانی نظری تدوین چشم انداز
مقدمه
تعیین عوامل موثر در
طراحی آینده
ضرورت و اهمیت چشم انداز
سازی در سطح ملی
آینده نگری و چشم انداز
سازی
مراحل کامیابی چشم انداز
ملی یک جامعه
آسان سازی
آمادگی برای تغییر
عینی کردن نقش و تاثیر چشم انداز در زندگی اجتماعی
شناخت موانع پیش روی تحقق چشم انداز
تامین منابع مورد نیاز برای تحقق اهداف چشم انداز
روش های اجرائی کردن چشم انداز ملی
ایجاد شرایط بهبود برای اجرا و پایش چشم انداز
روش های طراحی و اجرای
چشم انداز
روش های طراحی چشم انداز ملی در جامعه
روش های اجرای چشم انداز ملی در جامعه
رویکردهای فکری و مکاتب
علمی ساخت چشم انداز
رویکردهای علمی در ساخت چشم انداز
مکاتب فکری در ساخت چشم انداز
روش شناسی تدوین و اجرای
چشم انداز بیست ساله جمهوری اسلامی ایران
روش شناسی طراحی چشم انداز
رویکرد مدیریت استراتژیک به ساخت چشم انداز
مدیریت استراتژیک ( تفکر- برنامه ریزی استراتژیک)
مبانی، ساختار، اجزاء و فرآیند تدوین چشم انداز ایران 1404
بررسی آرمان های جامعه
نظریه ها و روندهای فکری
تجزیه و تحلیل محیط
عوامل استراتژیک محیط داخلی
عوامل استراتژیک محیط خارجی
عوامل کلیدی و بحرانی محیط (داخلی و خارجی)
جهت ها، تغییر پارادایم ها و رویکردهای استراتژیک
اولویت های استراتژیک
چالش های استراتژیک
ارزش های استراتژیک
نیات استراتژیک رهبران نظام
بیانیه چشم انداز
مسیر بازخورد و رخدادهای اتفاقی
گام های اساسی در طراحی
چشم انداز بیست ساله ایران
فصل
دوم: سیر تحول نظری و تجربی در حوزه چشم انداز
مقدمه
سیر تحول نظری در برنامه
ریزی و مدیریت جوامع
برنامه ریزی مالی اساسی
برنامه ریزی مبتنی بر پیش بینی
برنامه ریزی با نگاه به محیط خارجی
برنامه ریزی استراتژیک
تغییر در قواعد مدیریت و اداره جوامع و ایجاد نظام مدیریت استراتژیک
چشم انداز به عنوان عامل ظهور و بسط قدرت
نقش چشم انداز در سطح ملی
پیشینه تجربی طراحی چشم
انداز ملی در کشورهای مختلف جهان
ژاپن (چشم انداز 2025)
سیاست اقتصادی
ساخت ژاپن
زیست بوم گرائی اقتصادی
رنسانس اقامتی
ساختارهای اجتماعی
روش های جدید حکومت
افزایش استقلال
سطح زندگی فردی
گوناگونی پویا
روابط بین المللی
گشایش کشور
اقتصاد شرق آسیا
آزادی و مشارکت
مالزی
چالش های راهبردی اساسی مالزی
توسعه اقتصادی و عدالت اجتماعی در سند چشم انداز مالزی
برخی سیاست های اقتصادی کلیدی بخش عمومی برای آینده
چشم انداز 2020 هندوستان
بیانیه چشم انداز 2020 هند
نکات تصمیم گیری
اتحادیه اروپا
ایجاد فرآیندی قانونمند برای ارزیابی سیستم حکومتی و سازمانی اروپا
ترسیم نقشه جغرافیائی جدید سازمانی برای اتحادیه اروپا
ادغام دو کارکرد اجرائی (مجمع و شورا) در یک دولت اروپائی
تشکیل یک پارلمان اروپائی یکپارچه شامل نمایندگان پارلمان اروپائی ملی/
منطقه ای
انتخاب رئیس جدید اجرائی اروپائی دولت اروپا
استقرار دولت مشترک اروپائی به منظور تحقق بخشیدن به سیاست های مشترک
تشکیل دولت مشترک اروپا در خدمات اروپا
از انتخاب یک آقای CFSP تا یک وزیر ارتباطات
مشترک اروپا
فعال سازی دوباره شورای اروپا
مهیا کردن منابع انسانی کافی برای اداره کردن کل اروپا در قرن 21
یافتن راه حلی برای مسائل زبانی
ایجاد اتحادیه اروپای توسعه یافته با عملکردی موفق
سیاست امنیت برخاسته از جامعه و نبرد با جرایم فراملی و جرایم
الکترونیک
انتخاب چارچوبی مشترک درباره مهاجرت در سطوح ملی
عربستان
سطح اولویت
درجه نفوذ
ترتیب
اردن
چشم انداز 2020 ایالت لوئیزیانای آمریکا
عبارت چشم انداز 2020 لوئیزیانا
اهداف آرمانی و اهداف میانی
پیشینه طراحی چشم انداز ملی در ایران
تاریخچه چشم انداز در جهان
تاریخچه چشم انداز در ایران
تصویب چشم انداز 1404 در مجمع تشخیص مصلحت نظام
فصل
سوم: شناخت محیط خارجی و ارزیابی جایگاه ایران در آینده نظام بین الملل
مقدمه
نظام های جهانی
نظام بین الملل
وضعیت اقتصادی - اجتماعی جهان آینده
نظام منطقه ای
چشم انداز تعاملات جهان آینده و نظام منطقه ای
اتحادیه های منطقه ای در جهان
جهانی شدن
تعریف جهانی شدن
ابعاد جهانی شدن
پیامدهای جهانی شدن
بازیگران عمده نظام بین الملل پس از فروپاشی شوروی
ایالات متحده آمریکا
اتحادیه اروپا
ژاپن
روسیه
چین
هند
بررسی و شناخت روند تغییرات جهانی از بعد نظری
نظم اقتصادی
ژئوپولتیک (جغرافیای سیاسی)
امنیتی و دفاعی
فرهنگی
علم و فنآوری
اطلاعات و ارتباطات
تحولات منطقه ای آسیای
جنوب غربی
اقتصادی
سیاسی و امنیتی
علمی و فنآوری
بررسی روند تحولات منطقه ای آسیای جنوب غربی
تحولات ژئوپولتیک
تحولات ژئواکونومیک
تحولات ژئو کالچر
تحولات سیاسی و امنیتی
بازیگران عمده منطقه آسیای جنوب غربی
عربستان
ترکیه
پاکستان
عراق
رژیم اشغالگر قدس
قزاقستان
پیش بینی روندهای آینده جهان نسبت به منطقه آسیای جنوب غربی
بررسی جایگاه ایران در
نظام های جهانی
بررسی جایگاه ایران در نظام بین الملل
ارزیابی موقعیت ایران در جهان
بررسی جایگاه ایران در منطقه آسیای جنوب غربی
وضع موجود منطقه خاورمیانه و بررسی موقعیت ایران در آن
پیش بینی برخی از شاخص های مهم
نتیجه گیری
فصل
چهارم: شناخت محیط داخلی
مقدمه
پیشینه توسعه و شرایط
حاکم بر تدوین برنامه های توسعه بعد از انقلاب اسلامی ایران
جمعیت و نیروی انسانی
تحولات جمعیتی کشور طی دوره 82-1345
تغییرات جمعیت بر حسب سن و جنس
تغییرات جمعیت بر حسب شهری و روستائی
تغییرات جمعیت بر حسب جابه جائی و مهاجرت در مناطق مختلف
تحلیل تغییرات در شاخص های مهم جمعیتی
تحولات نیروی انسانی و بازار کار
تغییرات جمعیت فعال
تغییرات اشتغال و بیکاری به تفکیک بخش های مختلف اقتصادی
تغییرات اشتغال و بیکاری بر حسب جنس
تحلیل کوتاهی از تحولات بازار کار به تفکیک عوامل موثر بر عرضه و
تقاضای نیروی کار
عوامل موثر بر عرضه نیروی کار
عومل موثر بر تقاضای نیروی کار
سرمایه انسانی
نقش سرمایه انسانی در رشد و توسعه کشورها
ظرفیت های سرمایه انسانی در ایران
رویکرد توسعه انسانی در برنامه سوم توسعه
نقش آموزش در ارتقاء سرمایه های انسانی
عملکرد بخش آموزش عالی طی سال های 82-1348
آموزش و اشتغال در برنامه های اقتصادی کشور
روند شاخص توسعه انسانی (HDI) در ایران و
برخی از کشورهای منتخب
مهم ترین تحولات اقتصادی و شاخص های کمی
مربوط به آن
تحولات اقتصادی دوره انقلاب و جنگ (1358-1367)
تحولات اقتصادی برنامه اول توسعه (1368-1372)
تحولات اقتصادی برنامه دوم توسعه (1374-1378)
تحولات اقتصادی برنامه سوم توسعه (1379-1382)
بودجه و وضع مالی دولت
نقش و اهمیت دولت در اقتصاد
سهم درآمدهای مالیاتی
سرانه هزینه دولت
کسری بودجه
درآمدها و تولید کالاهای عمومی دولت
بخش پولی و تورم
رشد اقتصادی و درآمد سرانه
تشکیل ناخالص سرمایه
توزیع درآمد
آزادی اقتصادی
صادرات غیر نفتی
صادرات نفت و گاز
واردات
تولید و رشد اقتصادی
رشد اقتصادی و تغییرات درآمد سرانه
تغییرات تولید و عرضه کل اقتصاد
تغییرات تقاضای کل اقتصاد
سرمایه گذاری و پس انداز
تحولات علمی و فنآوری
نقش علم و فنآوری در توسعه
توسعه فنآوری
تحولات علمی و فنآوری در ایران
تحولات در عرصه آموزش عالی و تحقیقات
تحقیق و توسعه
تحولات فنآوری اطلاعات و ارتباطات
سرمایه گذاری مستقیم خارجی و انتقال و توسع فنآوری
مسائل و مشکلات توسعه علوم و فنآوری
علم و پژوهش
فنآوری
فنآوری اطلاعات و ارتباطات
ساختار فرهنگی و هویتی جامعه ایرانی
تحلیل ارکان اساسی ساختار فرهنگی هویت ملی
مفروضات اساسی در ساختار فرهنگ هویت ملی
قابلیت ها، مزیت ها، و
تنگناهای توسعه
اصلی ترین ویژگی های سرزمین ایران
امکانات و ظرفیت های توسعه در سرزمین ایران
قابلیت های عمده توسعه در سرزمین ایران
مزیت های نسبی کشور
تنگناها و محدودیت های توسعه کشور
نتیجه گیری: چالش های حال
و آینده توسعه ایران
عدم تعادل در توزیع فضایی جمعیت
مهاجرت گسترده جمعیت و تشدید روند شهر نشینی
بالا بودن نرخ بیکاری و ساختار نامتعادل بازار کار
مشکلات مربوط به انباشت سرمایه
فقر و نابرابری
عدم توازن در توسعه منطقه ای
چالش های بخش علم و فنآوری
تحقیق و توسعه
فنـآوری اطلاعات و ارتباطات
ناکارآمدی نظام اداری و اجرائی کشور
بحران آلودگی محیط زیست و تخریب منابع طبیعی
برون گرائی اقتصاد ملی با اقتصاد جهانی
فصل
پنجم: عوامل استراتژیک محیطی (داخلی و خارجی)
مقدمه
تفکر سیستمی در شناخت
محیط
تفکر سیستمی، آینده نگری و محیط شناسی
نگاهی به مهم ترین مشخصه های آینده
برنامه ریزی انتخاب گزینه
(سناریو) برای شناخت آینده محیط
سناریو چیست؟
نامعلومی
عناصر یک سناریو
منابع سناریوسازی
سناریوسازی
سناریوهای آینده ممکن در
طراحی تصویر آینده
اهداف اساسی در تنظیم سناریوها
فروض اساسی سناریوها
تحلیل سناریوها
احصاء عوامل استراتژیک
محیطی از ابعاد مختلف
عوامل استراتژیک محیطی
بررسی و شناخت محیط ملی
نقاط قوت سرزمین ایران
نقاط ضعف سرزمین ایران
بررسی و شناخت محیط بین الملل
فرصت های جمهوری اسلامی ایران
تهدیدات جمهوری اسلامی ایران
عوامل کلیدی و بحرانی
محیط داخلی و خارجی
بازار - دولت و برنامه
نظام برنامه ریزی و مدیریت توسعه
جهانی شدن و اقتصاد ایران
عوامل کلیدی
عوامل بحرانی
کاربرد موثر مبانی اندیشه و ارزش های دینی در فرآیند توسعه آینده کشور
فقر و شکاف اجتماعی
اقوام ایرانی و توسعه
محیط زیست و توسعه پایدار
جوانان و توسعه
رسانه ها
سرمایه انسانی و اشتغال
اطلاعات و ارتباطات (IT)
تجارت الکترونیک
تجهیز منابع سرمایه
مشکلات و نارسائی نظام بانکداری کشور
مشکلات و تنگناهای صنعت بیمه کشور
مشکلات بازار اوراق بهادار
توسعه روستائی
آموزش و پرورش و توسعه
آب و کشاورزی
بحث انرژی
مسکن و عمران شهری
چالش های حال و آینده
ایران
چالش های استراتژیک ایران
آینده
چالش توسعه
چالش انقلاب اسلامی
چالش جمهوری اسلامی
چالش بیداری اسلامی
چالش بیداری اسلامی و غربی
چالش اندیشه سیاسی امام (ره) و اندیشه های واپس گرایانه
چالش مبارزه مردمی و مبارزه مسلحانه
چالش تعامل بین الملل و گفت و گوی مذاهب
چالش هژمونی
چالش جهانی شدن
چالش جهانی شدن و جهانی سازی غربی
چالش هویت و جهانی شدن
چالش جهان اسلام و غرب
چالش امنیت و رفاه ملی
آرمان ها و ارزش ها
آرمان ها
ارزش ها
مبانی ارزشی منبعث از نص قرآن و احادیث
مبانی ارزشی منبعث از فرمایشات حضرت امام (ره) و مقام معظم رهبری
نتیجه گیری
اولویت های راهبردی و اهداف آینده
تدوین سند چشم انداز ( تصویر ایران در افق 1404 هجری شمسی)
کتابنامه
بازگشت به صفحه
فهرست كتابها
|
